Maria Catharina Harten Agerbeek 1863-1916


Marie Agerbeek was de jongste van negen kinderen uit een gezin van vier jongens en vijf meisjes. Op haar één en twintigste trouwde zij met Herman Harten. Samen zouden zij tien kinderen krijgen. Op één na werden de kinderen in Boeloe geboren behalve Augusta, door de familie “Tat“ genoemd, die in Oengaran ter wereld kwam omdat Marie daar bij vrienden logeerde om van een ziekte te herstellen.

Marie en Herman verloren één meisje door vergiftiging. Het was een wandaad van een baboe (kindermeid). Toen Marie van haar vierde kind in verwachting was had zij er een hulp bijgenomen om de taak van de oude baboe te verlichten. Deze laatste veronderstelde dat Marie dat gedaan had omdat zij in haar taak te kort schoot. Uit een zekere jaloersheid diende zij de kinderen toen vergif toe. Alleen de jongste overleefde dit niet. Uit wroeging sprong deze onfortuinlijke vrouw in de put en verdronk.

Na de geboorte van Emilie Constance, genoemd naar het gestorven kindje en door de familie “Kleintje” genoemd, verhuisde het kinderrijke gezin naar het grote huis aan de Bodjong.

Marie, bijna even groot als haar man, was een knappe, rijzige vrouw, met prachtig dik, zwart, krullend haar, waarvan één lok altijd over haar voorhoofd viel. Zij regeerde dit grote huishouden met stevige hand, wat haar goed af ging. Wanneer de warme maaltijd gebruikt werd zaten er doorlopend kinderen uit de buurt en pleeg kinderen mee aan tafel. In volgorde naar leeftijd gerangschikt.


Marie en Herman hadden drie kinderen “De Vries” opgenomen omdat de vader (een theeplanter) hen geen tehuis kon bieden. Hij was namelijk niet met hun Inheemse moeder getrouwd. Dit zelfde gold ook voor de tweeling Annie en Mien Mont en hun Javaanse moeder. Al deze kinderen waren aan de moeder onttrokken en kregen in het gezin Harten-Agerbeek een tehuis. Later zijn Kitty, Annie en Johnny de Vries met hun vader mee naar Holland gegaan. Van Kitty is bekend dat zij met een zekere heer Paling trouwde en naar Australië emigreerde. Daar is zij ook overleden. Zij heeft de familie Harten in Holland nog eens opgezocht. Annie vertrok naar Zwitserland en Johnny naar Amerika. Van deze twee heeft de familie nooit meer iets gehoord.

Totaal waren er dus 14 opgroeiende kinderen in Huize Harten-Agerbeek. Enkele oude foto’s tonen deze grote kinderschaar.

 

           

         

       

Uit dit voorgaande blijkt hoe sociaal voelend Marie en Herman waren. Het zal wel voornamelijk van Marie zijn uitgegaan om al deze kinderen in huis op te nemen. Volgens zeggen was zij een lieve, goedaardige, hartelijke en artistieke vrouw, die heerlijk kon koken. Zij heeft zelfs een kookboek samengesteld.

Indisch Kookboek.

Marie haar liefde voor planten en kennis van Indische kruiden is ook bekend. Al het groen in en om het huis kweekte zij zelf en met haar “groene vingers” hield zij de tuin rond het huis groeiend en bloeiend.

Eind 1912 vertrekken Herman en Marie met hun jongste dochter Kleintje met het ss Tabanan naar Holland. Op 13 december komen zij in Marseille aan. Op 4 april 1914 vertrekken zij met hetzelfde schip weer naar Indië. Dit was de eerste keer in haar leven dat Marie Holland en een deel van Europa zag, want tijdens hun verblijf in Holland maakten ze ook reizen door Europa.


Marie, Kleintje en Herman Harten (1913)

Dit verblijf in Holland zou voor Marie de eerste en de laatste keer zijn, want op 9 juli 1916 overlijdt zij in Semarang. Zij wordt in Semarang op de Alg. Begraafplaats, Afd. A begraven. Op haar grafsteen staat: Hier rust M.C.HARTEN geb. AGERBEEK. Rustplaats van J.AGERBEEK Sr en familie.